Ucuz mu Pahalı mı? Karar Matrisi

Ne Öğreneceksin?

Bir hisseyi pahalı veya ucuz olarak değerlendirmek için 4 sütunlu karar matrisi.

İçerik

Tek metrikle karar verme. “Ucuz” demek 4 farklı açıdan geçen testtir. F/K düşük diye hisseye atlama; matris çalıştır.

Sütun 1: F/K oranı. Sektör ortalaması ile kıyas. GARAN F/K 11, banking ortalama 8 → orta-yüksek. ASELS F/K 15, savunma ortalama 12 → orta-yüksek.

Sütun 2: Tarihsel F/K. Şirketin 5 yıllık F/K aralığı ne? Mevcut bu aralığın neresinde? Üst %25’te ise pahalı tarafta. Alt %25’te ise nispeten ucuz.

Sütun 3: PD/DD oranı. Fiyat / Defter Değeri. Banka, sigorta, gayrimenkul şirketleri için kritik. PD/DD = 1: şirketin defter değeriyle alıyorsun. < 1 genelde ucuz işareti.

Sütun 4: Büyüme beklentisi. Şirketin son 3 yıl gelir büyümesi nasıl? Önümüzdeki yıl analist tahminleri? Yüksek büyüme → yüksek F/K mantıklı. Düşük büyüme → düşük F/K beklenir.

4 sütun değerlendirme:

• 4’ü “ucuz” → güçlü ucuz sinyali.
• 2-3 “ucuz” → orta sinyal.
• 1 veya 0 → pahalı veya belirsiz. Tek metriğe takılıp atlama %80 yatırımcı hatasının sebebi.

Karar matrisi sonrası:

1. Şirket finansallarını oku (gelir, kâr, borç eğilimi).
2. Sektör trendini değerlendir.
3. Yönetim kalitesi.
4. Volatilite tahammülün uygun mu. Modül 3-5’te derin değerleme.

Ucuz olmak yeterli değil. Bazı hisseler haklı sebeplerle ucuz: sektör çöküşü, yönetim zayıflığı, yapısal problem. “Value trap” denen tuzak. Ucuz + iyileşme sinyali arıyorsun, sadece ucuz değil.

Quiz

Soru 1: Bir hisse pahalı/ucuz değerlendirmesi kaç sütun?

• A) 1 (sadece F/K)
• B) 4 (F/K + tarihsel + PD/DD + büyüme) (Doğru)
• C) 10
• D) Sayısız

Soru 2: PD/DD oranı en çok hangi sektörde önemli?

• A) Teknoloji
• B) Banka, sigorta, gayrimenkul (Doğru)
• C) Biyoteknoloji
• D) Perakende

Soru 3: Value trap nedir?

• A) Şirket batma riski olan ucuz görünen hisse (Doğru)
• B) Pahalı hisse
• C) Sadece bonolar
• D) Özel ücret yapısı

Soru 4: Karar matrisi sonrası önemli adım?

• A) Hemen al
• B) Şirket finansalları + sektör + yönetim + tahammül oku (Doğru)
• C) Sadece hisse fiyatına bak
• D) Sadece haber takip et

Aksiyon

Modül 1 tamamlandı! Tebrikler. Şu an 1 BIST hissesi seç. 4-sütun matrisi uygula. F/K + tarihsel + PD/DD + büyüme. Sonucu yaz: ucuz mu pahalı mı? Modül 2 ile borsada işlem yapmaya başla.